Ciekawostki z Charakterem #4

Do końca sesji został mi jeszcze jeden egzamin – ten najtrudniejszy. w przerwie od nauki jednak trzeba zrobić coś pożytecznego, więc udało mi się dokończyć lekturę „Charakterów” 😁W czerwcowych „Charakterach” podjęta została różnorodna tematyka. Dużo można było przeczytać o moralności i grzechu, w tym też o tym, jak skutecznie człowiek potrafi sam siebie usprawiedliwiać. Znaleźć można było też artykuł o inteligencji i badaniach jej dotyczących, o samotności i jej źródle. Dowiedziałam się więcej o terapii „jak ze snu”, czyli tzw. EMDR, czy nawet o tym, jak przyjmowana przez nad pozycja determinuje nasze samopoczucie. Teraz pora na kilka ciekawostek.

#1

Już 20 minut pobytu na łonie natury łagodzi stres

Wskazują na to najnowsze wyniki badań Mary Carol Hunter i współpracowników z Uniwersytetu Michigan. Uczestnicy spędzali poza domem czy biurem – na przykład w parku albo w lesie – przynajmniej 10 minut, trzy razy w tygodniu. Eksperyment trwał osiem tygodni. Badani mieli zrezygnować z ćwiczeń fizycznych, korzystania z internetu czy rozmów przez telefon, natomiast skupić się na doświadczaniu kontaktu z przyrodą. Naukowcy sprawdzali poziom kortyzolu (hormonu stresu) w ich organizmie pobierając próbki śliny przed pobytem na świeżym powietrzu i po nim. Poziom kortyzolu najszybciej spadał przez pierwsze 20 minut przebywania na łonie natury. Po tym czasie samopoczucie uczestników nadal się poprawiało, ale wolniej.

#2

Jeśli będziesz jeść orzechy, to twoje dziecko będzie mądre

Z badań wynika, że dzieci, których matki w pierwszym trymestrze ciąży jadly dużo orzechów, charakteryzują się lepszym rozwojem neuronalnym w wieku 18 miesięcy oraz 5 i 8 lat. Hiszpańscy naukowcy przeanalizowali informacje dotyczące diety w pierwszym i trzecim trymestrze ciąży ponad  2000 kobiet. Pytali, czy i jak często przyszła matka jadła orzechy włoskie, ziemne, laskowe lub migdały. Następnie przyjrzeli się rezultatom testów mierzących funkcje poznawcze, w tym pojemność uwagi i pamięci roboczej uzyskiwane przez dzieci. Dzieci matek, które jadły na początku po trzy porcje (ok. 30 gramów) orzechów w ciągu tygodnia, osiągały lepsze wyniki w testach poznawczych.

Jak wyjaśniają badacze, korzyści z jedzenia orzechów wynikają z tego, że zawierają one duże ilości kwasu foliowego i kwasów tłuszczowych, które gromadzą się w tkance nerwowej, zwłaszcza w przednich częściach mózgu, odpowiedzialnych za pamięć i funkcje poznawcze

#3

Kiedy umiera człowiek?

Aż do połowy XX weku odpowiedź na to pytanie była oczywista: śmierć następuje, gdy przestaje bić serce i zamiera oddech. Obecnie mówimy już o tzw. śmierci mózgowej. Lekarze aby ją zdiagnozować muszą stwierdzić nieodwracalne ustanie aktywności pnia mózgu.

Badania wykonane przez prof. Nenada Sestana i jego zespół z Yale School of Medicine stawiają pod znakiem zapytania dotychczasowy sposób widzenia śmierci mózgu. Naukowcy w badaniach wykorzystali pozyskiwane z zakładów mięsnych odcięte świńskie głowy. Usiłowali ustalić do jakiego stopnia możliwe jest przywrócenie funkcji życiowych mózgu. Autorzy analizowali rozmaite aspekty funkcji życiowych mózgu – od stanu naczyń krwionośnych, przez zmiany strukturalne komórek nerwowych, aż po ich właściwości bioelektryczne, które są fundamentem pracy układu nerwowego. Zaskakujące okazało się, że wiele parametrów życiowych tkanki mózgu udało się przywrócić do poziomu porównywalnego z poziomem przed śmiercią. Mimo to pomiar EEG nie wykazywał, by mózg jako całość powrócił do życia. Kwesię tę mają rozstrzygnąć kolejne badania.

#4

Korzyści ze wspólnego jedzenia posiłków

Z badań wynika, że umiejętność czytania, pisania, zdolności matematyczne, wyniki w szkole średniej, powodzenie na egzaminach wstępnych na studia i różne inne sprawy mają związek z zasiadaniem do wspólnych rodzinnych obiadów. Im więcej posiłków spożywamy z dzieckiem, tym bogatsze jest jego slownictwo, a oceny lepsze, przy czym efekt ten jest wyraźniejszy u dziewczynek. Rodzinne posiłki pozwalają również przewidzieć, czy dziecko da się sprowadzić z dobrej drogi takim zagrożeniom jak seks, narkotyki, bulimia, depresja czy myśli samobójcze.

#5

Jak pozycja, którą przyjmujemy determinuje nasze samopoczucie?

Smartfon wymusza pochylenie głowy i szczególną postawę ciała, co nie zostaje bez wpływu na naszą psychikę. U osób povhylonych nad ekranami prawdopodobnie rośnie poziom hormonu stresu, a spada poziom testosteronu i pewność siebie. Przeciwieństwem są pozy otwarte i władcze, które pewność siebie wyzwalają. W wyniku różnych eksperymentów okazuje się, że nawet krótkie trwanie w zgarbionej lub otwartej pozycji może zawładnąć nie tylko naszymi emocjami, ale i rozumem. Jak tłumaczą neurobiologowie, pozy władcze bezpośrednio (tak zwaną dolną drogą) pobudzają ciało migdałowate, odpowiedzialne za emocje. Pozy bezsilne zaś najpierw angażują neurony w korze mózgowej (droga górna), co pozwala ocenić sytuację, a dopiero potem aktywują ciało migdałowate.

Czy coś z tego jest dla Was nowe? Gdy tylko znajdę chwilę, zajrzę na Wasze blogi. Trzymajcie się :)

Ciekawostki z Charakterem #3 – „Mózg. Opowieści o nas."

Zaczęło się u mnie poszukiwanie lektur do pracy licencjackiej. A gdy nie ma nic w wypożyczalni, trzeba się udać do czytelni i do kolekcji nauk Społecznych, która u nas nazywana jest Kolekcją Żółtą. Tam też sięgnęłam po pewną książkę luźno powiązaną z tematem mojej pracy, ale co nieco udało mi się w niej znaleźć, więc pod pretekstem pisania pracy zabrałam ją na noc do domu, bo książki z czytelni można wypożyczyć na noc zwracając przed dziewiątą rano.

Co to za książka, która tak mnie wciągnęła, że w przeciągu jednego wieczora i poranka sobie z nią poradziłam? Mózg ludzki nigdy nie przestanie mnie fascynować, a w książce „Mózg. Opowieści o nas." Davida Eaglemana znalazłam odpowiedzi na wiele nurtujących mnie pytań.

Co mnie w niej tak zachwyciło? Książka nie jest napisana w typowym podręcznikowym stylu. Właściwie to niewiele ma z nim wspólnego. Jeśli przeraża Was język specjalistyczny, który trudno jest zrozumieć, to tutaj nie musicie się obawiać. Autor ma bardzo przyjemny styl, przez co książkę czytałam błyskawicznie ani trochę się przy tym nie męcząc. Każda nowa myśl jest zobrazowana na przykładzie, zaś przykłady dotyczą najróżniejszych dziedzin życia. Wszystkie specjalistyczne pojęcia autor objaśnia. Jeśli chociaż trochę odnajdujecie się w tych tematach, to ta pozycja jest dla Was lekturą obowiązkową.

A w tym poście podzielę się z Wami kilkoma ciekawymi faktami, które poznałam podczas lektury tej niesamowitej książki.

#1

Jak długo formuje się mózg?

Jeszcze kilkadziesiąt lat temu uważano, że formowanie się mózgu dobiega wraz z końcem dzieciństwa. Dziś jednak już wiemy, że proces ten trwa nawet do dwudziestego piątego roku życia.

#2

Nastolatki a dorośli

U nastolatków mechanizm odpowiedzialny za odczuwanie przyjemności jest niemal tak samo rozwinięty jak o dorosłych. Natomiast działanie kory oczodołowej-czołowej – odpowiedzialnej za podejmowanie decyzji, uwagę i symulację przyszłych konsekwencji – pozostaje dalej na poziomie aktywności obserwowanej u dzieci. Dojrzałe układy odpowiedzialne za poszukiwanie przyjemności przy jednoczesnej niedojrzałości kory oczodołowej–czołowej oznaczają, że nastolatki są nie tylko nadmiernie wrażliwe emocjonalnie, ale też bardziej od dorosłych ograniczone w swej zdolności panowania nad emocjami.

#3

Świat bez barw

Barwę uważamy za podstawową cechę otaczającego nas świata, ale tak naprawdę w świecie zewnętrznym kolor nie istnieje. Kiedy promieniowanie elektromagnetyczne uderza w jakiś przedmiot, część tego promieniowania się odbija i trafia do naszych oczu. Jesteśmy w stanie rozróżnić miliony długości fal, ale dopiero w naszej głowie dochodzi do tego, że niektóre z nich stają się barwą. Kolor to jedynie interpretacja długości fali i następuje ona tylko wewnątrz nas. Mowa tu jedynie o świetle widzialnym w zakresie od czerwieni po fiolet. Cala reszta fal – w tym fale radiowe, mikrofale, promieniowanie rentgenowskie, promieniowanie gamma, fale telefonii komórkowej, wi-fi itd. – przenika przez nas, a my w ogóle nie zdajemy sobie z tego sprawy. Jest tak, ponieważ nie mamy wyspecjalizowanych receptorów biologicznych, by odbierać fale z szerszego zakresu.

#4

Jak zatem wygląda świat poza naszą głową?

Jest pozbawiony barwy jak też dźwięków. Jedynie zmiany ciśnienia i powietrza są wychwytywane przez nasze uszy i przekształcane w impulsy elektryczne. Mózg przedstawia nam je jako poszczególne dźwięki. Otaczająca nas rzeczywistość jest również pozbawiona zapachów. Poza obrębem naszego mózgu nie ma czegoś takiego jak zapach. Cząsteczki unoszące się w powietrzu trafiają na receptory umiejscowione w nosie  i są interpretowane jako różne wonie. Rzeczywisty świat wcale nie jest pełen doznać sensorycznych. To nasz mózg je nam zapewnia.

#5

Jeśli mózg nie działa prawidłowo

Zachwiana równowaga biochemiczna w mózgu może zmienić przebieg sygnałów odpowiedzialnych za wrażenia zmysłowe. Wystarczy niewielka zmiana,  a człowiek może wpaść w pułapkę rzeczywistości, w której mają miejsce dziwaczne i nieprawdopodobne zdarzenia. Przykładem są osoby chore na schizofrenię, które słyszą głosy, czy widzą rzeczy, które realnie nie mogą mieć miejsca. Wszystko dlatego, że wierzą w opowieść będącą wynikiem ogółu biochemicznych zdarzeń w ich mózgach.

#6

Zwolnienie w czasie

W sytuacjach zagrożenia obszar mózgu zwany ciałem migdałowatym wskakuje na wyższe obroty, rozdysponowując pozostałe zasoby mózgu i zmuszając całość, by natychmiast zajęła się daną sytuacją. Wspomnienia są wtedy rejestrowane z  wiele większą liczbą szczegółów i w pełniejszym zakresie niż to dzieje się zazwyczaj. Uruchamia się wówczas układ pamięci długotrwałej. Pojawia się wówczas interesujący skutek uboczny. Mózg nie jest nawykły do takiego zagęszczenia rejestrowanych wspomnień, więc gdy dochodzi później do ich przypominania, interpretujemy to tak, że zdarzenie musiało trwać znacznie dłużej. Wychodzi zatem na to, że wcale nie rejestrujemy przerażających wydarzeń w zwolnionym tempie, lecz wrażenie wynika z tego, w jaki sposób odczytujemy wspomnienia. Duża liczba szczegółów podpowiada nam, że coś musiało się dziać w zwolnionym tempie, choć wcale tak nie było.

#7

Empatia dzięki współodczuwaniu bólu

W nawiązywaniu kontaktów z innymi niebagatelną rolę odgrywa matryca bólowa, czyli sieć współpracujących ze sobą obszarów odpowiedzialnych za przetwarzanie bólu. Gdy widzisz, że komuś wbijana jest igła do zastrzyków, spora część matrycy bólowej w twoim mózgu również się uaktywnia. Oczywiście nie te, które mówią o tym, że sam zostałeś ukłuty, ale te odpowiedzialne za emocjonalne postrzeganie bólu. Obserwowanie jak ktoś inny odczuwa ból i odczuwanie go samemu wykorzystują te same obszary mózgu. Na tej podstawie buduje się empatię.

#8

Czy mózg to tylko maszyna?

W 1714 roku Gottfried Wilhelm Leibniz, niemiecki filozof, matematyk i naukowiec uważany za „ostatniego człowieka, który wie wszystko", stwierdził, że sama tkanka mózgowa nie jest w stanie prowadzić wewnętrznego życia. Od niego pochodzi eksperyment myślowy zwany eksperymtem Leibnitza. Porównał on mózg do młyna. Gdybyśmy powiększyli mózg do rozmiarów młyna i przyjrzeli się jego wnętrzu, dostrzeglibyśmy jedynie elementy i części. Nie zauważylibyśmy tam niczego, co jest związane z percepcją. Wszystkie elementy po prostu oddziaływałyby na inne części. Gdybyśmy spisali wszystkie interakcje, wcale nie dowiedzielibyśmy się, gdzie jest zlokalizowane myślenie czy postrzeganie. Do tej pory poszukuje się odpowiedzi na to pytanie.

#9

Czy gdyby zachować mózg, można by kiedyś przywrócić do życia myśli, świadomość i indywidualizm jednostki?

Od pięćdziesięciu lat Alcor Life Extension Foudation opracowuje technologię, która ma umożliwić ludziom żyjącym w tej chwili przejście, w późniejszym czasie, pełnego cyklu życia po raz drugi. Instytut ten obecnie przechowuje 129 osób w stanie głębokiego zamrożenia, które ma zatrzymać ich biologiczny rozkład.

Widzimy zatem, że nasz mózg, dotąd najbardziej niezbadany obszar, może mieć nieograniczone możliwości. Autor uświadamia nam, jak wiele zależy od odkryć dotyczących mózgu. Mamy przed sobą fascynującą zagadkę, której rozwiązanie w pewien sposób zmieni to, kim jesteśmy. To tylko wybrane ciekawostki. W książce znajdziecie o wiele więcej. Które obszary zaciekawiły Was najbardziej?

Ciekawostki z Charakterem #2

Ten post planowałam napisać już na początku miesiąca, ale ostatnio tyle się u mnie dzieje, że brakuje mi czasu na bloga, przez co zaniedbałam mój kącik psychologiczny. W majowym numerze Charakterów było sporo ciekawostek. Podjęte zostały też takie tematy jak problem FOMO (fear of missing out), życie w zgodzie ze swoim ciałem, metody usprawniania pamięci czy nawet życie w związkach poliamorycznych. Przedstawiam Wam kilka wybranych ciekawostek, choć znalazłam ich dużo więcej 😊

 #1

Naukowcy odkryli mechanizm odpowiedzialny za uzależnienie

Zespół badaczy ze Scripps Institute w La Jolla kierowany przez Giordano de Guglielmo odkrył kluczową dla uczucia głodu strukturę w mózgu myszy. Dzięki optogenetyce – technice stosowanej w neurobiologii – naukowcom udało się przedstawić bardzo przekonujące dowody, że „wyłączenie" jednego z jąder w ciele migdałowatym – mózgowym ośrodku emocji  – prowadzi do wygaszenia potrzeby picia alkoholu i symptomów odstawienia u szczurów uzależnionych od alkoholu (laboratoryjnie). Struktura ta to skupisko neuronów wydzielających neuromodulator CNF w jądrze środkowym ciała migdałowatego. Optogenetyka póki co nie może być jednak stosowana u ludzi.

#2 

Pamięć epizodyczna – niezwykła zdolność ludzkiego mózgu

Dzięki pamięci epizodycznej możemy odtwarzać w świadomości, prawie jak w seansie 7D, zdarzenia z naszej przeszłości. Sam fakt integracji zmysłów i emocji podczas przypominania od wielu lat fascynuje naukowców. Zespół profesora Kareema Zaghloula z Duke Uniwersity w USA odkrył szczególny rodzaj aktywności neuronalnej, która być może wspomaga mózg w uzyskaniu tego multimodalnego efektu podczas przypominania. Można było o tym przeczytać też w czasopiśmie „Science". Współpracowali z pacjentami z padaczką, którym bezpośrednio do mózgu wszczepiono siatki z elektrodami w celu zlokalizowania tzw. ognisk padaczkowych. Podczas badania pamięci (w wersji uproszczonej, dotyczącej wyłącznie słów) zespół zaobserwował bardzo szczególny rodzaj oscylacji neuronalnych zwanych dosłownie zmarszczkami o częstotliwości 110 – 200 Hz, które pojawiły się w dwóch kluczowych obszarach dotyczących pamięci – hipokampie i korze mózgowej. Autorzy przypuszczają, że te właśnie „zmarszczki" synchronizują aktywność odległych od siebie obszarów pamięciowych i prowadzą do odtworzenia w świadomości przeszłych wydarzeń.

#3

Naukowcy od lat rywalizują o to jak wcześnie uda się przewiedzieć, co zrobi mózg, zanim uświadomi sobie decyzję.

Ta rywalizacja rozpoczęła się w latach 80. od eksperymentów Benjamina Liberta. Wykrył on, że niezauważalna zmiana w sygnale EEG poprzedza o jedną sekundę wystąpienie świadomej, spontanicznej intencji wykonania ruchu. Potem przyszedł czas badań rezonansem fMRi (funkcjonalny rezonans magnetyczny). John – Dylan Haynes pokazał, że jest w stanie przewidzieć świadomą decyzję 7 sekund przed jej uświadomieniem. Po 2011 roku poprawił swój wynik do 10 sekund. Teraz jednak pierwszeństwo przypadło Joelowi Pearsonowi i Rogerowi Koenig – Robertowi z New South Wales University w Australii. Dzięki użyciu fMRI udało im się podnieść poprzeczkę do 11 sekund. Podczas badania uczestnicy przez kilkanaście sekund oglądali dwa obrazy złożone z prążków o różnych kolorach i nachyleniu. Następnie w myślach wybierali jeden z nich i przypominali go sobie w wyobraźni. Dzięki komputerowej analizie statystycznej sygnałów fMRI z obszarów wzrokowych, czołowych i przedkorowych badaczom udało się przewidzieć, który z obrazków wybiorą do wyobrażenia sobie uczestnicy eksperymentu – jeszcze w czasie oglądania obrazków, na 11 sekund przed momentem świadomej decyzji sygnalizowanej naciśnięciem przycisku.

 #4

Zidentyfikowano już 30 genów związanych ze schizofrenią

Naukowcy wykazali także, które zmiany patologiczne w mózgu oraz nieprawidłowości behawioralne są przez te geny wywoływane. Przeanalizowali łącznie 132 geny podejrzane i związek ze schizofrenią i wyłonili 30, które powodują, że mózg osoby chorej i sama osoba nie funkcjonuje prawidłowo. Jednym z wyróżnionych genów jest gen kodujący czynnik transkrypcyjny znf536, który kontroluje rozwój przedmózgowia – rejonu wpływającego na nasze zachowania społeczne czy przetwarzanie stresu. Schizofrenia to choroba z grupy psychoz, która powoduje, że chory ma zaburzony odbiór rzeczywistości, np. słyszy głosy. Do tej pory nie wyjaśniono jednoznacznie, co jest jej przyczyną. Naukowcy uważają, że mogą być to czynniki genetyczne, środowiskowe, cywilizacyjne, biologiczne i społeczne. Dzięki badaniu genomu może uda się rozwiązać tę zagadkę.

#5 

Ptaki mają zmysł magnetyczny, dzięki czemu mogą pokonywać dalekie dystanse podczas corocznych migracji

Naukowcy badali odpowiedź EEG wywołaną przez zmiany kierunku stałego pola magnetycznego (w ten sposób „naśladowano" zmiany kierunku ziemskiego pola magnetycznego). Okazało się, że zmiana kierunku pola wywołuje zauważalne zmiany w rytmie alfa EEG. Badacze zaręczają, że nie jest to nieprawidłowość w działaniu aparatury, co byłoby pierwszą narzucającą się hipotezą. Nie dają nam jednak nadziei na to, że będziemy mogli podróżować bez kompasu. Nawet jeśli nasz mózg ma jakiś rodzaj magnetoreceptorów, to i tak sygnał z nich nie przedostaje się do świadomości.

 #6

Zatrważające są badania dotyczące FOMO

W 2018 roku opublikowano w Polsce pierwsze badanie dotyczące zjawiska FOMO. Okazuje się, że spośród około 26,9 mln osób używających internetu w naszym kraju aż 16 procent powyżej 15. roku życia doświadcza syndromów FOMO, a aż 65 procent należy do grupy średnio „sfomowanej". Blisko 4 miliony ludzi lęka się utraty dostępu do Internetu i do informacji.

FOMO doświadczają zarówno kobiety jak i mężczyźni, mieszkańcy małych miejscowości jak i mieszkańcy metropolii. Najsilniej "sfomowane" są osoby w grupie wiekowej 15 – 24 lata, średnio "sfomowane" są w grupie wiekowej 25 – 44 lata, a najsłabiej w wieku 45 – 55 lat.

Czy coś z tych faktów jest dla Was nowe? Co zaciekawiło Was najbardziej?

Ciekawostki z Charakterem #1

W kwietniowym numerze Charakterów przeczytałam kilka ciekawych faktów, które były dla mnie zupełnie nowe. i pojawił się pomysł, by od czasu do czasu dzielić się nimi na blogu. Zatem słuchajcie 😊

#1

Wiecie dlaczego dzieci w trzecim trymestrze ciąży tak bardzo kopią? To właśnie kopiąc dowiadują się, gdzie jest ich prawa, a gdzie lewa noga.

Naukowcy z University College London badali noworodki i wcześniaki, by wyjaśnić funkcję tego rodzaju aktywności. w tym celu mierzyli aktywność bioelektryczną mózgów dzieci za pomocą EEG w trakcie wykonywania przez nie ruchów. Jak się okazało, ruchy te są wykonywane podczas snu REM. Naukowcy zarejestrowali silne oscylacje EEG w obszarach czuciowych mózgu, które następowały bezpośrednio po ruchu kończyny. Zdaniem badaczy owe oscylacje są związane z kształtowaniem się neuronalnej reprezentacji własnego ciała i wytwarzaniem funkcjonalnego sprzężenia pomiędzy obszarami ruchowymi i czuciowymi.

#2

Czy wiecie, że osoby chore na schizofrenię są w stanie same się połaskotać? 
        Zbadano jak reagują mózg i rdzeń kręgowy w sytuacjach, gdy sami się dotykamy lub dotyka nas inna osoba. Okazuje się, że reakcje naszego układu nerwowego na „autodotyk” są dużo słabsze niż na dotyk innej osoby.
        Prawdopodobnie dzieje się tak, gdyż mózg aktywnie hamuje odpowiedzi na bodźce, które sam wywołał. Jest to tzw. mechanizm wyładowania następczego. Jak stwierdzili badacze, to hamowanie odbywa się zarówno na poziomie kory mózgowej, jak i już na poziomie rdzenia kręgowego. Prawdopodobnie to dlatego nie jesteśmy w stanie sami się  połaskotać. Potrafią to natomiast osoby chore na schizofrenię. To sugeruje, że mechanizm wyładowania następczego działa u nich nieprawidłowo i może przyczyniać się do błędnego uznawania bodźców generowanych wewnętrznie za bodźce pochodzące z zewnątrz.

#3

Naukowcy odkryli nowy system neuronalny w jądrze olbrzymiokomórkowym pnia mózgu, który utrzymuje odpowiedni poziom pobudzenia u człowieka i może być związany z chorobami psychicznymi.

Ewolucja wyposażyła nas w równolegle systemy regulacji pobudzenia. Nazywamy je układem siatkowatym pnia mózgu. Inna Tabansky i David Pfaff ze współpracownikami dodają do tego zbioru nowy system neuronalny. Należący do jądra olbrzymiokomórkowego pnia mózgu. Za pomocą specjalnej metody identyfikacji aktywnych genów w komórce odkryli, że neurony należące do tego jądra wydzielają gaz - tlenek azotu. Dzieje się to na zakończeniach tych połączeń.

#4

Wyróżniono cztery "tryby" działania mózgu. 
        W pierwszym obszary mózgu komunikują się najaktywniej, czwarty natomiast charakteryzuje osoby w stanie wegetatywnym. Athena Demartzi i jej współpracownicy z Uniwersytetu w Liège (Belgia) poszukiwali w złożoności mózgu jakichś porządkujących go wzorców, wykorzystując do tego technikę spoczynkowego funkcjonalnego MRI. Metoda polega na rejestracji aktywności mózgu, gdy osoba nie wykonuje żadnego zadania, po prostu leży w skanerze i nie śpi. Autorkę interesowało, czy w tej spoczynkowej aktywności mózgu da się wykryć jakieś wzorce koordynacji działania różnych jego rejonów. Dzięki matematycznej analizie sygnału udało się wyróżnić cztery tryby działania mózgu. w pierwszym, najbardziej skomplikowanym, różne odległe obszary mózgu wykazywały zarówno współzmienność jak i wzajemne hamowanie. W trybie czwartym obszary mózgu praktycznie nie komunikowały się ze sobą, zaś tryby 2 i 3 to tryby pośrednie. Mózg czuwającej osoby najchętniej przebywa w trybie 4, ale często przeskakuje do pozostałych trybów. U chorych w stanie wegetatywnym, a więc przytonych, ale nieświadomych, mózg praktycznie nie wychodzi z trybu 4.

#5

Ludzka świadomość pozostaje jedną z najważniejszych zagadek nauki.

Jednym z naukowców, który podjął się jej badania jest  dr Michał Bola. Pierwsza linia badań dotyczy świadomości rozumianej jako ogólny stan organizmu. Porównuje wzorce aktywności mózgu pomiędzy stanem świadomości a stanami utraty świadomości, takimi jak sen lub narkoza. w ten sposób stara się określić, jakie mechanizmy w mózgu są odpowiedzialne za podtrzymywanie, a z drugiej strony utratę świadomości. Badał w tym celu też aktywność mózgu podczas snu starając się określić mechanizm generowania subiektywnych doświadczeń.

Druga linia jego badań dotyczyła świadomości percepcyjnej, tego jak przetwarzamy bodźce na poziomie świadomości. Poszukuje też odpowiedzi na pytanie, czy bodźce, które docierają do naszych zmysłów, ale nie uzyskują dostępu do świadomości, mogą wpływać na nasze decyzje i zachowanie.

Szczególnie zainteresowała mnie tematyka tych badań, postaram się poszukać więcej ciekawych informacji na ten temat :)

#6

Sen wpływa na naszą zdolność zapamiętywania, uczenia się oraz podejmowania decyzji. To dzięki niemu działa nasz układ odpornościowy. Poprawia się też metabolizm, w efekcie czego mniej zagraża nam nadwaga. Wyspani jesteśmy efektywniejsi i bardziej kreatywni podczas pracy. Śpiąc wystarczająco długo i głęboko, wolniej się starzejemy i dłużej żyjemy. Brak snu zwiększa ryzyko nowotworów i zawału serca. Na dłuższą metę doprowadziłby nawet do śmierci.

W tym roku wyszła książka „Dlaczego śpimy. Odkrywanie potęgi marzeń sennych" M. Walkera, po którą niedługo zamierzam sięgnąć. Autor podejmuje w niej zagadkę jaką jest rola fazy REM i występujące w niej marzenia senne. Wyjaśnia w niej też, że sen jest conocną terapią. Utrwala ważne dla nas wydarzenia i pozwala zapomnieć bolesne emocje.

#7

Na koniec z innej beczki. w jednym z artykułów przeczytałam coś, co mocno podkopało moje przekonanie o sensie studiowania.

Socjologowie Richard Arum i Josipa Roksa w książce Academically Adrift opisują amerykańskie badania, z których wynika, że 40 procent absolwentów wcale nie rozwinęło się pod względem poznawczym. Dowodzą tego wyniki testów zdolności poznawczych, przeprowadzanych na początku studiów i po ich zakończeniu.

Podoba Wam się taka koncepcja postów? Dajcie znać w komentarzach. Czy któraś z tych informacji jest dla Was nowa? Który fakt zaciekawił Was najbardziej?

O dwójce wolontariuszy, co wszystkie dzieci mieszkające w Olsztynie policzyli

Już dawno nie było wieści z wolontariatu, a zapowiadałam, że o Uniwersytecie Dzieci też będę opowiadać. Dzisiaj zamierzam to nadrobić. Jeśli nie wiecie dokładnie na czym polegają te zajęcia, zachęcam do przeczytania posta, w którym opowiedziałam czym jest Uniwersytet Dzieci, jak doszło do tego, że się tam znalazłam oraz jak wyglądały moje pierwsze zajęcia z najmłodszymi studentami. Znajdziecie go TUTAJ. Jeśli ktoś ma możliwość, to zachęcam do podjęcia tego wyzwania i dołączenia do grona wolontariuszy, bo naprawdę warto.

Po feriach brałam udział w wykładzie „Dlaczego kultura przenosi się do internetu?”, na którym dzieci zastanawiały się nad korzyściami płynącymi z coraz powszechniejszego wykorzystywania Internetu. Towarzyszy on nam już niemal w każdej dziedzinie życia.

Wczoraj zaś miałam okazję odwiedzić Urząd Statystyczny w Olsztynie i uczestniczyć w warsztatach „Ile dzieci mieszka w Olsztynie?”, które były okazją do przybliżenia studentom tajemnic statystyki i pokazania, że towarzyszy nam ona na każdym kroku.

Do Urzędu dotarłam o 8.20 i niemałym zaskoczeniem było to, że drzwi były zamknięte. Gdy spojrzałam na godziny otwarcia, przypomniałam sobie, że przecież jest sobota, a czynne było tylko od poniedziałku do piątku. Na szczęście po chwili zszedł pan, żeby mi otworzyć.

Od niedawna do naszych obowiązków należy też opracowanie za pomocą strzałek planu dojścia do sali, w której odbywają się zajęcia. Trochę jak zabawa w podchody z dziećmi i ich rodzicami 😁Gdy już to zrobiłam, przyszedł kolega, który razem ze mną miał pomagać w przebiegu zajęć. Wcześniej sprawdziłam, kto będzie mi towarzyszył na tych zajęciach, ale nic mi to nie powiedziało, bo jego imię i nazwisko brzmiało dość dziwnie. Okazało się, że chłopak jest z Turcji. W Polsce mieszka od pięciu miesięcy, ale po polsku mówi całkiem nieźle. Przyjechał do nas, by uczyć się polskiego i rozpocząć studia magisterskie. W trakcie zajęć wszystko pilnie notował, gdy podejrzałam w jego zeszycie, że umie napisać nasze polskie „ó”, to byłam pod wrażeniem. Znam ludzi, którzy ciągle mają braki w ortografii i powinni brać z niego przykład. No i miałam okazję go zapytać, co sądzi o naszych olsztyńskich kebabach (tak, to już chyba zboczenie zawodowe XD).

         Panie z urzędu, które potem prowadziły zajęcia okazały się być bardzo miłe. Oprowadziły nas po swoim biurze i zaproponowały coś do picia. Treści zajęć przedstawiły dzieciom w dość atrakcyjny sposób. Na początku zaprezentowały grę Stat Misja, w której zadaniem studentów było rozwiązanie quizu z pytaniami dotyczącymi wybranych danych statystycznych. Gdy już im się to udało, wywiązał się taki oto dialog — z cyklu dzieci uczą i bawią:

„— A wiecie, co teraz będzie nagrodą za ukończoną misję? - zapytała pani prowadząca.

— To, że będziemy mogli włączyć kompa? - powiedział jeden chłopiec."

       Najpierw jednak nastąpiła krótka prezentacja dotycząca ciekawostek statystycznych oraz samego pojęcia statystyki i tego, czym się zajmuje oraz co to jest tajemnica statystyczna.   Podobała mi się jej forma, bo nie było kilkunastu czy kilkudziesięciu linijek na każdym slajdzie — nawet starsi studenci tego nie lubią, a co mowa dzieci. Znalazły się tam różne zadania, przykłady i ilustracje. Dowiedziałam się na przykład, że ze zwierząt chronionych w Polsce najmniej jest niedźwiedzi brunatnych - w 2017 roku było och tylko 304. w naszym kraju nie brakuje za to bobrów - mamy ich aż 125 tysięcy. Powiem Wam też jako ciekawostkę, że Urząd Statystyczny w Olsztynie ma też swoją maskotkę, którą panie pokazały dzieciom na zajęciach. Nazywa się GUŚ i jest zbudowany z cyferek.

Potem dopiero odblokowaliśmy dzieciom komputery i grały one w proste gry związane z tworzeniem wykresów statystycznych. Wydaje mi się, że było to strzałem w dziesiątkę, bo po zakończonych zajęciach, gdy zbierałam głosy, czy dzieciom się podobało, jeden chłopiec podzielił się ze mną spostrzeżeniem, jak bardzo ucieszyło go że mógł sobie pograć na zajęciach.  Inny z kolei był nieusatysfakcjonowany faktem, że gry są zbyt proste i najchętniej pograłby w Minecrafta. No cóż, nigdy nie da się dogodzić wszystkim.

Po skończonych zajęciach odnieśliśmy plecak z materiałami do biura, gdzie czekały na nas tosty i ciastka. w Uniwersytecie Dzieci lubię to, że oprócz ciekawych, rozwijających zajęć i możliwości spróbowania swoich sił w pracy z dziećmi mam też okazję poznać świetnych ludzi, pełnych pozytywnej energii i chęci do pomagania, bo to właśnie łączy nas na wolontariacie. Czasami po zajęciach czy na różnych spotkaniach organizacyjnych i wydarzeniach jest możliwość, by porozmawiać czy pograć w gry, przy których jest mnóstwo zabawy. Wczorajszy dzień zakończyłam takim właśnie spotkaniem.

Poniżej zdjęcie centrum Olsztyna o poranku. Żeby tam być o ósmej, musiałam niestety bardzo wcześnie wstać i to w sobotę, ale koniec końców dzień miałam udany 😊

Życie na studiach — oczekiwania vs. rzeczywistość cz. 1

Wiele się mówi o życiu studenckim. Jednym się ono podoba, a innym wręcz przeciwnie. Powstało mnóstwo mitów na temat życia studenckiego, niektóre mają odzwierciedlenie w rzeczywistości, a inne nie. Jako studentka z dwuletnim doświadczeniem w tej serii postów postaram się z nimi rozprawić.  Będą różne anegdoty i autentyczne przykłady z życia na potwierdzenie moich tez. Mam nadzieję, że chociaż po części uda mi się do Was tym trafić.

Przedstawiam Wam dziesięć przykazań wzorowego studenta, które część z nas sobie stawia za punkt odniesienia w studenckiej rzeczywistości.

1. Niezależnie od tego, ile samozaparcia by to wymagało, będziesz się uczył na bieżąco.

Z różnymi założeniami wybieramy się na studia. Część początkujących studentów myśli, że studia opierają się głównie na imprezach — i tu niewiele się mylą — ale są i pilni studenci, którzy idą tam z zamiarem uzyskiwania jak najlepszych ocen i pilnej nauki, najlepiej na bieżąco. Jeśli o mnie chodzi, to na pierwszym roku należałam do tej drugiej grupy. Przynajmniej na początku studiów starałam się uczyć na bieżąco. Przeglądałam notatki z wykładów, żeby później nie mieć zaległości, zaliczałam kolokwia, a potem egzaminy w pierwszych terminach i miałam jedną z najwyższych średnich na roku. Ale brakowało mi czasu na wiele rzeczy, które chciałam zrobić poza nauką — coś za coś.

Czy nauka na bieżąco w praktyce się sprawdza? Na kierunkach ścisłych czy technicznych na pewno jest to pożądane. Ale na pozostałych praktykowany jest tryb uczenia się od sesji do sesji — co oznacza uczenie się tylko w okresie sesji i wypełnianie reszty czasu innymi, o wiele ciekawszymi zajęciami. Ja wybrałam coś pośredniego, czyli naukę od kolokwium do kolokwium. Nie trzeba uczyć się na bieżąco, ale też nie uzbiera się na koniec semestru tyle, że nie będziemy w stanie temu poradzić.

2. Będziesz regularnie chodził na imprezy — co najmniej raz w tygodniu

Z przestrzeganiem tego przykazania większość z nas chyba nie ma większych problemów. Problemem zaś staje się pilnowanie, by nie robić tego, częściej niż raz w tygodniu, aby nie popaść w alkoholizm :D  Na pierwszym roku nie odwiedzałam żadnych klubów, mimo że w samym Kortowie jest ich kilka i to w sąsiedztwie akademika. W tym roku udało mi się to zmienić. Na szczęście zostało mi jeszcze półtora roku studiowania, więc mam czas, by to wszystko nadrobić.

3. Oraz cierpliwie odwiedzał inne miejsca odwiedzenia warte

Jak wszyscy dobrze wiedzą — studiowanie to dość szerokie pojęcie i może być różnie definiowane. Poza nauką to także dużo wolnego czasu, który trzeba pożytecznie wykorzystać. Najlepiej znaleźć sobie jakieś ciekawe hobby — coś, co sprawia nam przyjemność. Poza tym warto też śledzić różne wydarzenia kulturalne w mieście, czy odwiedzać ciekawe miejsca. W Olsztynie jest ich tyle, że czasami zastanawiam się, czy mi na to życia starczy. Przez półtora roku które jeszcze mi zostało postawiłam sobie za cel zobaczyć wszystkie miejsca w Olsztynie, w których jeszcze nie byłam, oraz odwiedzić wszystkie dobre lokale gastronomiczne.

Wczoraj nadarzyła się okazja ku takiemu wyjściu. Z racji tłustego czwartku i tego, że w akademiku nie mam dobrych warunków do pieczenia, postanowiłam odwiedzić najlepszą pączkarnię. Niestety, do tej którą wybrałam, dotarłam za późno — kolejka kończyła się przy samych drzwiach, a lokal już zamykano. Pani sprzedająca musiała wyprosić klientów, obiecując niespodziankę w sobotę. Pozostała budka z ciepłymi pączkami, która znajduje się niedaleko Starówki. Jednak i tam nie było lepiej. Poniżej zdjęcie z Gazety Olsztyńskiej, które opatrzone było komentarzem: „Za czym ta kolejka?”. Myślę, że fakty mówią same za siebie. Pączki smakowały przepysznie, choć czekanie na swoją kolej wymagało dużo cierpliwości. Nawiązując do problemu, który postawiłam w temacie — rzeczywistość studencka potrafi być brutalna — szczególne, gdy trzeba czekać w tak gigantycznej kolejce po jednego pączka :D

4. Dbaj o swoich współtowarzyszy picia jak o siebie samego.

Tutaj napiszę o osobie, która przyszła mi pierwsza na myśl, jeśli chodzi o to przykazanie. Byłyśmy ostatnio z przyjaciółką w klubie z karaoke. Wypiłyśmy po dwa piwa i już miałyśmy się zbierać, gdy zaczepił nas pewien chłopak. Zaproponował nam piwo i wspólne śpiewanie „Dumki na dwa serca”. Jako że miałam ochotę sobie pośpiewać, a druga sprawa wcześniej wypite piwo już zaczęło działać, to chętnie na to przystałam, mimo że nigdy wcześniej tam nie śpiewałam. Nasz „hit” był ostatnim, a potem klub miał zostać zamknięty, więc we trójkę poszliśmy jeszcze potańczyć do Summera, bo blisko, więc czemu by tak od razu kończyć zabawę. Potem, gdy każde z nas poszło w swoją stronę i zgubiło się w tłumie tańczących, wrócił zaniepokojony, że moja koleżanka zniknęła. Pomyślałam, że albo bawi się dalej, albo w najgorszym wypadku wróciła do domu, bo mieszkałyśmy niedaleko. Nalegał, żeby do niej zadzwonić, co też zrobiłam, ale po kilkunastu minutach znalazła się cała i zdrowa. Kiedy wszyscy uznaliśmy, że mamy już dość, kolega zaproponował, że zamówi taksówkę, ale miałyśmy blisko, więc odprowadził nas do domu. Zapewniał, że to wszystko z troski, bo na takich imprezach zdarzają się różne przykre historie, które chętnie nam opowiedział w drodze powrotnej. Żadna z nas nie spodziewała się takiego finału, ale na koniec... pokazał nam swoją legitymację policyjną. Okazało się, że nasz bohater i przykład wzorowego zachowania był policjantem z Gdańska 😊 Morał z tej bajki jest następujący: uważajcie na to, co wygadujecie w stanie upojenia alkoholowego, bo może się okazać, że nowo poznany kolega jest policjantem.

5. Będziesz szanował swoich współlokatorów

Należy przez to rozumieć dbanie o potrzeby osób, z którymi dzieli się pokój w akademiku czy na stancji, ale też kolegów z sąsiednich pokojów. Szczególnie trzeba uwzględnić tutaj potrzebę dostatecznej ilości snu. A czy tego przykazania udaje nam się przestrzegać? Obawiam się, że niekoniecznie. Najlepszym przykładem na potwierdzenie tego, będzie to, co mi się ostatnio przytrafiło. Zasypiałam, bo było już przed dwudziestą trzecią... i nagle z korytarza dochodzą dźwięki "Czterech pancernych". Kilku chłopaków postanowiło urządzić koncert na korytarzu, akurat niedaleko naszych drzwi. Na szczęście moja współlokatorka szybko się z nimi rozprawiła. Mi też zdarza się ćwiczyć śpiewanie, ale błagam — nie o tej godzinie.

6. Sprzątaj swój pokój przynajmniej raz w tygodniu.

To przykazanie wynika z poprzedniego. Porządek przecież nie tylko nam ale i ludziom, którzy z nami mieszkają, konieczny jest do prawidłowego funkcjonowania. Mnie i moim współlokatorkom jakoś udaje się temu wyzwaniu podołać, ale wiem, że u innych różnie z tym bywa. Wystarczy przejść się do kuchni wspólnej podczas weekendu — można się przekonać, że nie każdy umie czy chce po sobie posprzątać. A to nie wymaga wcale nadludzkiego wysiłku.

7. Będziesz rozsądnie wydawał pieniądze, aby szczęśliwie przeżyć do końca miesiąca.

Studia uczą racjonalnie gospodarować budżetem. Przykład z rozmów zasłyszanych w kolejce sklepowej. W kolejce czeka grupka studentów, prawdopodobnie pierwszego roku. W koszyku mieli woreczek ziemniaków i zgrzewkę piwa. Po zapłaceniu za zakupy jeden z nich stwierdził: „Ja już dzisiaj prawie sto złotych wydałem i jak tu przeżyć do końca miesiąca?” Nie oszukujmy się, nie jest łatwo. Mamy dwa wyjścia — albo wydajemy na rzeczy niezbędne i ewentualną nadwyżkę rozdysponujemy na to, na co mamy ochotę, albo pozostaje nam głodówka zaprezentowana na obrazku obok i jedzenie przysłowiowego studenckiego chleba z masłem posmarowanego nożem.

8. Oraz efektywnie gospodarował danym ci czasem.

Na studiach jak nigdzie indziej przekonasz się, że doba ma ni mniej ni więcej niż dwadzieścia cztery godziny. Bywa, że musisz wstać na wykład na ósmą, zdążyć zjeść śniadanie lub zrobić kanapki, by móc przeżyć te pięć godzin wykładów a potem jeszcze seminaria. Gdy do wyjścia na zajęcia zostaje 15 minut, a musisz jeszcze zrobić makijaż, to już jest szczyt wszystkiego. Studia uczą tez jak się umalować w pięć minut. Po powrocie trzeba jeszcze nauczyć się na jutrzejsze ćwiczenia, iść do kina, bo przecież tani wtorek w kinie, obejrzeć ulubiony serial czy poczytać książkę i oczywiście zdążyć ze wszystkim do dwudziestej trzeciej, by móc znowu wstać na jutrzejsze zajęcia na ósmą.

To już taki bardzo ekstremalny scenariusz, ale na szczęście zazwyczaj wygląda to lepiej. Jednak prawdą jest, że czasami brakuje czasu na wszystko, co zaplanowaliśmy sobie do zrobienia i doba okazuje się zbyt krótka. Jedyne wyjście, to tak sobie rozplanować zajęcia, by ze wszystkim zdążyć.

9. Staraj się nie znienawidzić ludzi

Wybieramy się na studia z myślą, że poznamy tam samych wspaniałych ludzi i przyjaciół na całe życie. Oczywiście może być i tak, czego każdemu życzę. Jak do tej pory udało mi się poznać kilka naprawdę fajnych osób. Jednak czasami idzie to w drugą stronę i musimy starać się, by nie znienawidzić ludzi. Nie wiem jak innym, ale mi to postanowienie bardzo utrudniają różnego rodzaju prace grupowe, którymi prowadzący ostatnimi czasy zasypują nas na ćwiczeniach. W założeniu mają one uczyć dobrej organizacji pracy i efektywnej współpracy z innymi, ale mało kiedy są sprawiedliwie oceniane. I zazwyczaj większa część takiej pracy skupia się w rękach jednej osoby, która dowodzi projektem.

Robiliśmy prezentację we trójkę. Koniec końców z wielkim bólem udało się skończyć ją pomyślnie, dużo się przy tym napracowaliśmy, ale w porównaniu z innymi prezentacjami wyszła całkiem przywozicie, każdy przy referowaniu starał się dopowiedzieć coś od siebie. Prowadzący bez żadnego uzasadnienia postawił nam 3.5 z całego projektu i 4 na koniec ćwiczeń, gdzie kolokwium, które też oprócz projektu było składową oceny końcowej, miałam zaliczone w pierwszym terminie na 5. Długo nie mogłam się z tym pogodzić, gdyż w porównaniu ze sposobem oceniania innych prezentacji, wydało mi się to niesprawiedliwe.

10. Kombinuj, kombinuj i jeszcze raz kombinuj

Są wśród nas ludzie, którzy traktują studia bardziej na luzie, to znaczy uczą się tylko wtedy, gdy jest to absolutnie konieczne, chodzą na wykłady tylko, gdy wymagana jest obecność i często polegają na pomocy dobrych znajomych. z moich obserwacji często wynika, że tym ludziom zwykle układa się lepiej, mało tego, często też mają dobre oceny, aż sama się dziwię jak można się nie uczyć i zdać.

Studia uczą przede wszystkim kombinowania, radzenia sobie w kryzysowych sytuacjach i tego, co robić, żeby się nie narobić, czyli jak zdać przy najmniejszym wysiłku. I jest to jeszcze argument potwierdzający, że systematyczna nauka na bieżąco nie zawsze się opłaca.

       Na pocieszenie powiem, że kto nie chce, ten nie musi studiować. A najlepsze potwierdzenie macie poniżej. Uśmiałam się, gdy to oglądałam pierwszy raz :D 

Czy można jeszcze do tych dziesięciu przykazań coś dodać? Z którymi się zgadzacie, a z którymi nie?

Depresja - co wiemy o najgroźniejszej chorobie dzisiejszych czasów?

Wczoraj obchodziliśmy Światowy Dzień Walki z Depresją. Jest w czołówce najczęściej występujących chorób na świecie według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Według prognoz do 2020 roku będzie na drugim miejscu wśród najczęstszych chorób, a do 2030 roku – na pierwszym. A czy coś o niej wiemy? Czy umiemy ją rozpoznawać i sobie z nią radzić? Niestety nie jest to takie proste jak mogłoby się wydawać. Bardzo łatwo zignorować objawy typowe dla depresji, szczególnie jeśli przypominają inną chorobę, czy nie są wyraźne.

Trafiłam ostatnio na numer „Charakterów”, w którym zebrane było dosłownie wszystko, co trzeba wiedzieć o depresji, ze szczególnym uwzględnieniem depresji u nastolatków i przyczyn środowiskowych, które mogą na nią wpływać.

Nawet nie zdajemy sobie sprawy jak niepokojące są statystyki. Uważa się, że w każdej klasie w polskich szkołach jest jedno dziecko chore na depresję. Co roku w Polsce popełnia samobójstwo około 200 młodych ludzi, którzy nie ukończyli 19. roku życia. Szacuje się, że 10 - 25% kobiet i 5 - 12% mężczyzn zachoruje na nią w ciągu życia. Niektórych choroba doświadczy raz, jednak u większości będzie nawracać. Depresja staje się schorzeniem bardzo pospolitym. Za dekadę może stać się chorobą, na którą będziemy zapadać najczęściej. Dlatego tak ważne jest, by mieć o niej wiedzę, móc ją odpowiednio wcześnie rozpoznać i z nią walczyć.

Czym naprawdę jest depresja?

Jeden z głównych objawów to długotrwałe obniżenie nastroju. Tu należy wspomnieć o podstawowej kwestii: skąd mamy wiedzieć czy smutek, który przeżywamy, to depresja? Smutek zawsze powinien mieć swoją przyczynę. Może być ona dla nas jasna jak utrata pracy, niepowodzenia w życiu czy śmierć bliskiej osoby, czy taka, którą trudniej zdefiniować jak poczucie niespełnienia czy obawa o przyszłość. Zwyczajny smutek najczęściej nie trwa zbyt długo — przychodzi i odchodzi, może nas przez jakiś czas pozbawiać energii do działania, ale nie rozkłada nas na łopatki.

Depresja natomiast to o wiele więcej niż smutek. W depresji mamy do czynienia z tak zwaną anhedonią, czyli całkowitą niemożnością przeżywania pozytywnych stanów emocjonalnych, niezależnie od zewnętrznych okoliczności. Jest nam niewyobrażalnie trudno zmobilizować się do wykonania nawet najprostszych czynności, a jeżeli już się na to zdobędziemy, to z poczuciem nieproporcjonalnie wielkiego wysiłku. W wyniku tego przestajemy sobie radzić z pracą, szkołą czy nawet zwyczajnymi domowymi obowiązkami. W skrajnych przypadkach nawet nie mamy siły, by wstać z łóżka. Mamy trudności z koncentracją uwagi i pamięcią, myślenie nas męczy — staje się uproszczone i schematyczne, zaplanowanie czegokolwiek urasta do rangi niemożliwego do rozwiązania problemu. Odczuwamy ogromne zmęczenie psychiczne. Towarzyszy nam poczucie wewnętrznego wypalenia i całkowitego braku energii. Cierpimy na bezsenność, bardzo wcześnie się budzimy, nie możemy ponownie zasnąć.

Przyczyny depresji

Musimy sobie uświadomić, że depresja jest chorobą jak każda inna. We współczesnym społeczeństwie dalej funkcjonuje wiele krzywdzących stereotypów, uważa się depresję za przejaw "wariactwa", lenistwa czy po prostu fanaberię osoby chorej. A jest to poważne schorzenie, które może dotknąć każdego z nas niezależnie od wieku.

Przyczyna depresji rzadko jest jednoznaczna. Choroba ta wynika najczęściej z połączenia czynników genetycznych, biologicznych, psychologicznych i społecznych. Przyczyny depresji to na przykład:

·         uwarunkowania genetyczne

·         przewlekłe choroby

·         uzależnienia

·         stresujące wydarzenia (np. śmierć bliskiej osoby, zwolnienie z pracy)

·         samotność

·         zła sytuacja rodzinna, szkolna, materialna czy mieszkaniowa

W depresji obserwuje się nieprawidłowości w produkcji neuroprzekaźników w mózgu. Zaliczane są do nich: insulina produkowaną przez trzustkę oraz adrenalina i kortyzol, DHEA i noradrenalina (hormony nadnerczy). Regulują poziom cukru we krwi, a przez to ilość energii dostarczanej organizmowi. Deficyt lub nadmiar tych hormonów ma bezpośredni wpływ na  nasze samopoczucie. Należ do nich też tyroksyna – hormon produkowany przez tarczycę. Zbyt niski jej poziom może powodować stany depresyjne i apatię, wysoki – agresję, rozdrażnienie i pobudliwość.

Sposoby na depresję

Człowiek w depresji często nie chce lub nie potrafi mówić o tym, co czuje. Zwłaszcza chorym na depresję nastolatkom z trudem przychodzi proszenie o pomoc. Dlatego tak ważne jest wsparcie bliskich osób. Bądźmy otwarci i reagujmy, gdy widzimy, że czyjeś zachowanie nagle się zmienia. Jedyne co możemy zrobić dla osoby chorej na depresję to po prostu przy niej być. Unikajmy pocieszania, mówienia, że wszystko będzie dobrze, czy namawiania do „wzięcia się w garść”, bo gdyby mogła, to już by to zrobiła. Należy zrozumieć, że taka osoba nie jest zwyczajnie leniwa, czy rozkapryszona, ona po prostu jest w stanie głębokiego przygnębienia, źle myśli o swojej przeszłości i nie widzi nadziei na przyszłość. Często w takich przypadkach pojawiają się też myśli czy próby samobójcze. Tego tematu też nie wolno unikać, wręcz przeciwnie — trzeba rozmawiać czy nawet przekonać do podjęcia leczenia lub terapii. z naszej strony może być to decydujący krok, bo osoba chora na depresję rzadko kiedy sama decyduje się  na leczenie. Towarzyszy jej myślenie, że jest to pozbawione sensu i nie uda jej się wyjść z choroby. To akurat mogę potwierdzić własnym doświadczeniem, bo też kiedyś przez to przechodziłam — nie chce myśleć, co było, gdybym została z tym problemem sama.

Jako ciekawostkę, mogę powiedzieć, że dowiedziono, iż nasza dieta koreluje z depresją. Wskazana jest dieta bogata w składniki odżywcze, które pobudzają nasz organizm do produkcji odpowiedniej ilości potrzebnych hormonów.  Nasz mózg, by dobrze pracować potrzebuje też odpowiedniej ilości tłuszczów, zarówno nasyconych jak i nienasyconych. Zalecane jest natomiast unikanie tak zwanych tłuszczów „trans” czy inaczej wynaturzonych — jak margaryna i masłopodobne substancje) oraz potraw i przekąsek smażonych, jak chrupki, czipsy, gotowe ciastka, ciasta i słodycze. Mogą one wywołać stany depresyjne, niepokoje, a na dłuższą metę rozregulować system hormonalny i gospodarkę cukrową. Obok przedstawiam Wam kilka dietowych pomysłów na dobry nastrój, które znalazłam w jednym z artykułów.

Depresja a choroba afektywna dwubiegunowa

Nie sposób jest nie wiedzieć czym jest depresja, czy przynajmniej choć trochę się nie orientować w tym temacie, ale o chorobie afektywnej dwubiegunowej zwanej też zaburzeniami maniakalno-depresyjnymi już mniej osób słyszało. Od depresji różni się ona tym, że na przemian z epizodami depresyjnymi występują też epizody maniakalne.  Charakteryzują się one nadmiernym poczuciem radości, euforii i dobrego humoru — w większości przypadków zachowanie to nie jest odpowiednie do sytuacji, w której pacjent się znajduje. Ten stan bardzo szybko i niespodziewanie może przejść w nerwowość, drażliwość a nawet agresję. Zdarza się, iż w epizodzie manii, osoba chora staje się dominująca i władcza, narzuca swoje poglądy, przekonania oraz plany innym osobom.

Nie trzeba mówić, że depresja jest alarmującym problemem, z czasem niestety staje się jedną z najczęstszych chorób w naszym społeczeństwie. Bądźmy więc otwarci na jej objawy i nie obawiajmy się rozmawiać oraz pomagać.

informacje zaczerpnięte z magazynu „Charaktery”,

wydanie specjalne, numer 1/2019

„Jej słowa miały złocistą barwę”, czyli kilka faktów o synestezji

Czytając książkę Agnieszki Olejnik „Mów szeptem”, która świetnie wpisała się w moje zainteresowanie psychologią, z uwagą i zafascynowaniem śledziłam losy głównego bohatera, który był przez społeczeństwo uważany za dziwaka. w niektórych sytuacjach zachowywał się sprzecznie z zasadami i twierdził... że słowa mają dla niego kolor.

„— Magda — powiedział, kiedy nowa zniknęła mu z oczu. — Magda, Magda — powtórzył.
Nie znał dotąd tego imienia. To znaczy oczywiście znał w tym sensie, że wiedział o jego istnieniu, ale nigdy go nie wypowiadał. Chciał poczuć je na języku i między wargami. Samo słowo zawierało w sobie ciepło skorupki orzecha laskowego ale też jej twardość; zabawnie stukało o podniebienie. Miało łagodną brązową barwę, nie krzykliwą jak młode kasztany, lecz kojącą.”

Słyszeliście kiedykolwiek o synestezji? Ja słyszałam o tym zjawisku już wcześniej, ale dopiero po przeczytaniu tej książki zainteresowało mnie to na tyle, żeby zgłębić temat. Trochę poszukałam w różnych źródłach i wybrałam najciekawsze fakty.

Czym właściwie jest synestezja?

Synestezja to stan dotyczący osób, u których dochodzi do nietypowego odbioru rzeczywistości za pośrednictwem zmysłów. Doświadczenia jednego zmysłu wywołują również doświadczenia charakterystyczne dla innych zmysłów. Inaczej mówiąc, określony bodziec zmysłowy jest odbierany także przez zmysł inny niż ten, do którego był skierowany. Na przykład utwór Mozarta (który jest bodźcem zmysłowym) aktywuje nie tylko zmysł słuchu, lecz także równocześnie np. zmysł smaku. Wówczas można odbierać zasłyszane dźwięki jako doznanie smakowe, przekształcać wrażenie słuchowe w smakowe.

Rodzaje synestezji

Wyróżnia się kilka rodzajów synestezji. Najpopularniejsza jest synestezja lingwistyczna, w której cyfry, litery czy słowa wywołują wrażenia w zmysłach związanych ze słuchem, wzrokiem, smakiem i dotykiem. w ten sposób dane słowo może wywoływać wrażenia smakowe, np. imię Monika może mieć smak malinowy. Można również widzieć liczby i słowa w określonym kolorze, np. liczba 6 jest zielona, słowo piasek ma kolor żółty. w tym przypadku każda litera alfabetu ma swój własny kolor, np. litera "a" może być czerwona.

Poza tym wyróżnia się synestezję muzyczną. Wówczas podczas słuchania muzyki doznaje się smakowych lub kolorowych wrażeń, np. muzyka współczesna ma kwaśny smak, a utwór Mozarta może mieć smak truskawek z bitą śmietaną. Z kolei wspominany Mikołaj Rimski-Korsakow przekonywał, że dla niego każda tonacja muzyczna ma inny kolor, np. tonacja C-dur ma kolor biały, a D‑dur żółty, słoneczny.

Jednak najdziwniejsza jest synestezja audiomotoryczna, kiedy odczuwa się konieczność zajmowania konkretnej pozycji wtedy, gdy usłyszy się określony dźwięk.

Poza tym rozróżnia się tzw. synestezję mocną i słabą, która występuje w większości przypadków. Przez większość ludzi barwa niebieska odczuwana jest jako chłodna. Większość ludzi, gdy pomyśli o jakiejś literze, widzi jej kolor. Na przykład litera „a” może mieć kolor czerwony. z kolei u synestety nie będzie to po prostu zwykły kolor czerwony, lecz np. soczysty odcień miąższu arbuza.

Kilka ciekawostek

Szacuje się, że tylko około 5% populacji doświadcza synestezji, a odnotowano ponad 60 różnych jej typów. W przeważającej liczbie dotyka częściej kobiet, niż mężczyzn, osób leworęcznych częściej niż praworęcznych oraz osoby, które mają zdolności twórcze i artystyczne. Zjawisko to towarzyszy synestetykom już w dzieciństwie i trwa całe życie. Większość takich osób nie zdaje sobie sprawy ze swojej wyjątkowości lub odmienności i traktuje swoje dodatkowe zdolności jako normalne zjawisko.

Dlaczego dochodzi do takiego zjawiska?

W badaniu neurobiologicznym nad synestetykami naukowcy utworzyli diagram z wielu znaków, które układały się w określoną figurę. Uczestnicy eksperymentu mieli jak najszybciej ustalić, jaki obiekt przypomina schemat. Okazało się, że synestetycy rozwiązali badanie znacznie szybciej od osób, które nie mieli tej przypadłości. Uczestnicy byli podłączeni też do rezonansu magnetycznego. Dzięki temu badacze odkryli, że podczas ćwiczenia synestetycy uruchamiali dwa ośrodki w mózgu: jeden odpowiedzialny za rozpoznanie znaków, a drugi za widzenie barw. Takie badania przybliżają naukowców do zrozumienia zagadnienia synestezji i stawiają pytanie, w jaki sposób można rozwinąć zdolności synestetyczne u zwykłych ludzi.

Naukowcy długo zastanawiali się nad przyczynami powstawania tej przypadłości. Po latach poszukiwań wysnuli pewne teorie, które mogą wyjaśniać, skąd u niektórych dochodzi do „pomieszania zmysłów”.

Zdaniem badaczy odpowiedzialne są za to połączenia synaptyczne w mózgu, które łączą obszary niepołączone ze sobą w normalnych warunkach.

Druga teoria odrzuca tezę o dodatkowych połączeniach synaptycznych i skupia się na zachwianiu równowagi pomiędzy hamowaniem i wyciszaniem docierających impulsów w mózgu. Synestezja z pewnością nie jest jakąś wadą, czy groźnym zaburzeniem, lecz bardziej udoskonaleniem postrzegania.

Trzecia hipoteza zakłada, że wszyscy rodzą się synestetami z dodatkową liczbą połączeń między neuronami i są nimi mniej więcej do 3. miesiąca życia. Dlatego u każdego małego dziecka może dojść do poplątania się zmysłów. Udowodniono naukowo, że jedno wrażenie zmysłowe pobudza w mózgu niemowlęcia wszystkie zmysły jednocześnie, co daje mnóstwo odczuć i wrażeń. Po 3. miesiącu życia u większości osób połączenia te znikają. u niektórych proces ten nie zachodzi i właśnie oni do końca życia zostają synestetami.

Z kolei teoria wyuczonych zachowań głosi, że osoba doświadczająca danych wrażeń nauczyła się kojarzyć w dzieciństwie słowa lub dźwięki z kolorem przedmiotów z jej otoczenia.

Ustalono także, że synestezja może być dziedziczna. Na przykład Władimir Nabokov ożenił się z kobietą, która również była synestetyczką i swój dar przekazali swojemu synowi Dmitrijowi.

Znane osoby doświadczające synestezji

Dzięki lepszemu połączeniu pomiędzy aspektami zmysłowymi, synestetycy często zostają artystami. u wielu pisarzy, malarzy, aktorów czy muzyków stwierdzono właśnie występowanie synestezji.

Arthur Rimbaud (który był bohaterem filmu „Totalne zaćmienie” Agnieszki Holland) tak opisywał swoją przypadłość: „A jest czarne, E białe, I czerwone, U zielone a O niebieskie”. Dzięki tej zdolności stał się on jednym z najbardziej znanych francuskich pisarzy.

Z kolei Vincent van Gogh, który obecnie jest uważany za jednego z najsłynniejszych malarzy w historii ludzkości, mimo szczerych chęci nie mógł nauczyć się gry na pianinie. a wszystko dlatego, że każdy dźwięk wywoływał w jego umyśle jakiś kolor i gra na instrumencie stawała się zbyt przytłaczająca.

Jak więc widzimy, synestezja mimo że uważana jest za zaburzenie w funkcjonowaniu zmysłów, może być też postrzegana jako wyjątkowa zdolność. Przyczyniła się do powstania wielu dzieł, o których usłyszał cały świat. Poniżej jeden z przykładów, czyli „Gwiaździsta noc” Van Gogha. Witek, bohater książki „Mów szeptem” też był niezwykłą i inspirującą postacią, ale o nim wkrótce więcej w kolejnym poście. Książkę już kończę czytać, niedługo napiszę recenzję 😊

Kuba Rozpruwacz i Czarna Dalia, czyli o zbrodniach do dziś nie rozwikłanych

Słyszeliście o Trupiej Farmie? A o Kubie Rozpruwaczu albo Czarnej Dalii? Jest mnóstwo morderstw, które do tej pory mimo postępów naukowych i coraz doskonalszych metod wykrywania sprawców, nie zostały rozwikłane i pewnie na zawsze pozostaną tajemnicą.

Morderstwa niestety nie są tematem, który funkcjonuje gdzieś poza naszą codziennością - wręcz przeciwnie w mediach często słyszy się, że ktoś kogoś porwał, zgwałcił, zamordował. Często wiele z tych przypadków wysuwa się na pierwszy plan w wydaniach wiadomości czy zajmuje pierwsze strony gazet. Przykładem mogą być chociażby ostatnie wydarzenia w Gdańsku, które miały miejsce podczas finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy i zabójstwo Pawła Adamowicza. Gdy ciągle słyszymy tylko o tym, ile zła dzieje się na tym świecie, pojawia się pytanie: jak to się dzieje, że ludzie robią tak straszne rzeczy? Czy można coś zrobić, by temu zapobiec? i wreszcie: czy sami zdolni bylibyśmy do popełnienia takiego okrutnego czynu?

Trafiłam ostatnio w Empiku na wydanie specjalne "Charakterów" - mój ulubiony magazyn psychologiczny, którego już dawno nie miałam czasu czytać. Tematem przewodnim tego numeru były „Śledztwa w sprawie mrocznych i nieco jaśniejszych zakamarków przestępczej duszy”. Zebrano w nim artykuły dotyczące morderstw, ich motywacji, metod chwytania sprawców. Przeczytałam też mnóstwo ciekawostek o tajemniczych zbrodniach, do tej pory nierozwiązanych, i dowiedziałam się, co dzieje się w umyśle mordercy od tej psychologicznej strony. Wszystko opowiedziane przez specjalistów z dziedziny socjologii, psychologii, w tym też psychologii policyjnej, neurobiologii czy kryminologii oraz kilka ciekawych wywiadów. Chciałabym się z Wami podzielić tym, czym się inspirowałam, pisząc tego posta.

Okazuje się, że często wpadamy w pułapkę myśląc, że wszystkie zbrodnie są doskonale zaplanowane. Niektóre z nich na pewno takie są. Niektóre popełnione już kilkanaście czy kilkadziesiąt lat temu do tej pory nie doczekały się odkrycia sprawcy.

Kuba Rozpruwacz

Dobrym przykładem jest Kuba Rozpruwacz, o którym zdążył już usłyszeć cały świat, poświęcono mu wiele książek, filmów czy nawet piosenek - zbrodniarz mordujący londyńskie prostytutki — w ciągu trzech miesięcy 1888 roku zamordował co najmniej pięć prostytutek, podcinając im gardła. Ofiary miały też rany brzucha, niektórym morderca usunął narządy wewnętrzne i zabrał ze sobą. Policjanci dostawali od niego listy, w których przyznawał się do winy nazywając się Kubą Rozpruwaczem. Do jednego z takich listów dołączył nawet ludzką nerkę. Do tej pory nie wiadomo, kim był.

Czarna Dalia

Czarna Dalia, czyli Elizabeth Short, miała 22 lata. Jej ojciec upozorował własne samobójstwo  i wyjechał do Kalifornii. Pracowała jako kelnerka i marzyła o tym, by zostać aktorką. 15 stycznia 1947 roku w Los Angeles nagie, przecięte na pół ciało Elizabeth znalazła kobieta spacerująca z córką około dziesiątej rano. Jak zeznała, początkowo wydawało jej się, że widzi manekina sklepowego. Powiadomiła policję, gdy zorientowała się, że to ciało kobiety. Jej ciało zostało brutalnie okaleczone, ale zabójca starannie je umył, bo w pobliżu nie znaleziono żadnych śladów krwi. Sekcja zwłok wykazała, że okaleczenia zostały wykonane już pośmiertnie, a kobieta prawdopodobnie została też zgwałcona. Tajemniczy zabójca napisał kilka listów do policji, ale sprawa do tej pory nie została rozwikłana.

Przydomek Czarna Dalia zaś wziął się od nazwy filmu wyświetlanego w kinach w dniu zabójstwa Elizabeth - "Blue Dahlia"

Zodiak

Pod koniec lat 60. zamordował w Kalifornii co najmniej pięć osób, prawdopodobnie przypadkowych. W grudniu 1968 roku na parkingu zastrzelił dwóch nastolatków, siedem miesięcy później postrzelił dwie kolejne osoby w zaparkowanym aucie. Jedna z nich przeżyła. Wtedy lokalne gazety zaczęły otrzymywać anonimy, w których sprawca przyznawał się do zabójstw. Do listów dołączał kryptogramy składające się z kilkuset znaków. Groził, że jeśli jego listy nie zostaną opublikowane, zginą następne osoby. Do dziś nie wiadomo, kim jest Zodiak.

To tylko kilka z przykładów takich morderstw, które do dziś nie doczekały się zidentyfikowania sprawcy. Temat jest niewyczerpany, istnieją nawet zestawienia najbardziej zagadkowych zbrodni w historii, ale chciałam się skupić bardziej na tym, jak to się dzieje i co popycha ludzi do czynu jakim jest morderstwo.

"Zbrodnie są w swej istocie naturalną, konieczną i nieuniknioną częścią kultury społeczeństwa" - mówi w swoim wywiadzie Jorn Lier Horst, pisarz, który przez ponad 20 lat pracował jako szef wydziału śledczego Okręgu Policji Vestfold - Na ogól motywacja jest dosyć banalna - zadrość, pożądanie, seks, zemsta, honor, wstyd, wykluczenie. (...) Widziałem wystarczająco dużo zabójstw i zatrzymałem wystarczająco wielu sprawców, żeby wiedzieć, że nie są takimi złymi ludźmi, za jakich chcemy ich uważać. Zabicie człowieka nie było ich największym życiowym marzeniem. Niemal wszyscy sprawcy nigdy wcześniej nawet nie próbowali sobie wyobrazić, że mogą kogoś zabić. a jednak to zrobili, choć nie byli ani chorzy, ani szaleni."

Co się dzieje w mózgu mordercy?

Jako że fascynuje mnie funkcjonowanie ludzkiego mózgu, najbardziej w tym numerze zainteresowało mnie, co się dzieje w mózgu mordercy.

Grady Nelson, około 15 lat temu dźgnął swoja żonę 61 razy nożem w głowę. Zabił również dwoje jej dzieci, które wcześniej wykorzystał seksualnie. Przedtem był już karany za przemoc seksualną wobec dzieci. Po poddaniu go badaniu neurologicznemu metodą QEEG, czyli ilościowego badania fal występujących w mózgu, lekarze stwierdzili u niego wyraźne nieprawidłowości po lewej stronie płata czołowego.

Płat czołowy jest takim miejscem, które uważa się za "siedzibę" osobowości człowieka. Zajmuje on dość duży obszar mózgu i mieści wiele ośrodków czynnościowych odpowiedzialnych m. in. za ruch (zakręt przedśrodkowy), jego plasowanie (zakręt czołowy, górny i środkowy), mowę (ośrodek Broki) czy wyższe funkcje psychiczne (kora przedczołowa). Ta ostatnia jest szczególnie ważna dla analizy ludzkich zachowań, zwłaszcza myślenia, rozpoznawania wartości swoich czynów, podejmowania decyzji czy oceny własnych emocji.

Przeanalizowano skany mózgów sprawców 41 morderstw i porównano je z obrazami normalnej aktywności mózgowej. Jeśli spojrzymy na skany mózgów osób, które nie popełniły morderstwa, to możemy zauważyć, że poziom aktywności w korze przedczołowej i korze potylicznej jest niemalże identyczny. Mózgi badanych morderców wykazują dużo większą aktywność kory przedczołowej niż potylicznej, a także znacznie zmniejszony poziom metabolizmu glukozy w korze przedczołowej w porównaniu z grupą kontrolną. To dowodzi, że zaburzenia w funkcjonowaniu kory przedczołowej u morderców są jednak faktem.

Pozostaje jeszcze kwestia tzw. plastyczności mózgu. Plastyczność to zdolność mózgu do zmiany własnej struktury nerwowej po przebytych urazach, chorobach czy innego rodzaju ubytkach. Taka odbudowa zajmuje bardzo dużo czasu, a jej efekty nie zawsze są pozytywne. w momencie uszkodzenia mózgu następuje szok neuronalny i dezintegracja neuronów - komórki nagle znajdują się w nowym, zniszczonym środowisku i kompletnie nie wiedzą jak mają się "zachować". Struktura i funkcje mózgu ulegają reintegracji, co ujawnia się w trwałych lub przemijających zmianach zachowania i osobowości.

Ciekawym przykładem na udowodnienie istnienia plastyczności mózgu będzie Phineas Gage - kierownik budowy jednego z odcinków kolei w USA. Żelazny metrowy pręt przebił mu głowę, jednak mężczyzna nie tylko przeżył, ale nawet ani na chwilę nie stracił przytomności! Niestety jak się potem okazało, uraz spowodował daleko idące zmiany w osobowości Phineasa Gage'a. Z sympatycznego, otwartego mężczyzny stał się człowiekiem oziębłym, obojętnym i niekonsekwentnym. To u niego właśnie zaobserwowano uszkodzenie płata czołowego mózgu w wyniku tego nieszczęśliwego zdarzenia. Naukowcy potraktowali to jako dowód, że w płacie czołowym mieszczą się najbardziej znaczące neurobiologiczne ośrodki naszej osobowości. 

Trupia Farma

„Bycie martwym nie rożni się zbytnio od rejsu statkiem wycieczkowym. Większość czasu spędza się w pozycji leżącej. Mózg wyłączony. Ciało flaczeje. Nic nowego się nie dzieje i nikt się po tobie niczego nie spodziewa" - pisze Mary Roach w swojej książce popularnonaukowej, pt. "Sztywniak. Osobliwe życie nieboszczyków"

Wiecie skąd naukowcy biorą wiedzę na temat tego, co się dzieje z ludzkim ciałem po śmierci i jak rozkładają się ludzkie zwłoki? W Stanach Zjednoczonych znajduje się laboratorium kryminalistyczne (jest ich kilka, ale to jedno jest najbardziej znane), które nazwano Trupią Farmą. Jest ono częścią Uniwersytetu Tennessee. Trupa Farma to wyodrębniony teren, na którym prowadzone są badania rozkładu zwłok przez antropologów sądowych. Na powierzchni około dwóch hektarów znajdują się dziesiątki zwłok - pod wodą, w zaroślach lub we wrakach aut, w zadaszonych pomieszczeniach, zakopane na różnych głębokościach, zalane betonem i przysypane liśćmi. Brzmi makabrycznie? Ale jest to miejsce, dzięki któremu nasza wiedza o ludzkim ciele jest bogata jak nigdy dotąd.

Zwłoki są powszechnie używane w kształceniu przyszłych lekarzy, szczególnie na zajeciach z anatomii i patologii, oraz w czasie zabiegów ćwiczeniowych - jak na przykład operacje treningowe z wykorzystaniem chirurgii laserowej czy intubowanie (udrażnianie dróg oddechowych). z kolei przyglądanie się pokrojony na kawałki mózgom może przyczynić się do lepszego zrozumienia zaburzeń psychicznych - do tego nie nadają się mózgi zwierząt, bo one nie chorują na schizofrenię czy Alzheimera.

Dzięki Trupiej Farmie nastąpił duży postęp nauki. W ciągu czterdziestu lat dowiedzieliśmy się o wiele więcej o ludzkim ciele niż przez minione stulecia. Mimo wszystko niektóre morderstwa do dziś pozostają tajemnicą i niestety – ciągle ich przybywa i będzie przybywać.

PS. Jak widzicie, założyłam zakładkę ''Prośby, skargi i zażalenia'', w której możecie pisać o tym, co chcielibyście jeszcze przeczytać na tym blogu. Zachęcam do dzielenia sie pomysłami 😊

zdjęcia i cytaty zaczerpnięte z magazynu "Charaktery", nr 2/2018